Hoe herken je hoofdpijn door stress?

Hoofdpijn tijdens een stressvolle periode kan zich op verschillende manieren laten merken. Veel mensen beschrijven geen scherpe pijn, maar vooral een drukkend of zwaar gevoel.

Mogelijke signalen zijn:

• een drukkend of knellend gevoel in het hoofd
• het gevoel van een strakke band rond het hoofd
• druk rond het voorhoofd, de slapen of het achterhoofd
• een zwaar of vermoeid gevoel in het hoofd
• spanning in kaak, nek of schouders
• hoofdpijn die tijdens een drukke dag langzaam opbouwt
• meer klachten bij vermoeidheid of langdurig schermwerk
• een vol of overprikkeld gevoel

Spanningshoofdpijn is vaak drukkend of knellend en zit geregeld aan beide kanten van het hoofd. De klachten kunnen per persoon verschillen.

Hoe kan stress bijdragen aan hoofdpijn?

Tijdens stress wordt het lichaam alerter. Je bent meer gericht op wat er moet gebeuren en merkt soms minder goed dat je spieren aanspant, weinig beweegt of pauzes overslaat.

Stressvolle periodes gaan bovendien vaak samen met:

• minder of onrustiger slapen
• langdurig achter een beeldscherm zitten
• de kaak aanspannen of tanden klemmen
• weinig bewegen
• maaltijden overslaan
• te weinig drinken
• meer cafeïne gebruiken
• onvoldoende pauze en herstel

Vaak is het dus niet één afzonderlijke oorzaak. De combinatie van mentale belasting, lichamelijke spanning en weinig herstel kan het klachtenpatroon in stand houden.

Hoe voelt druk in het hoofd door stress?

Sommige mensen spreken niet direct over hoofdpijn, maar over een zwaar, vol of drukkend gevoel in het hoofd. Het kan voelen alsof er spanning rond het voorhoofd, de slapen of achter de ogen aanwezig is.

Dit gevoel kan duidelijker worden tijdens een drukke dag, na lang concentreren of wanneer je weinig hebt geslapen.

Ook overprikkeling kan samengaan met een vol hoofd en meer gevoeligheid voor licht, geluid en andere prikkels.

Druk in het hoofd kan ook andere oorzaken hebben. Laat het beoordelen wanneer het nieuw is, steeds erger wordt, vaak terugkomt of samengaat met andere opvallende klachten.

Welke rol spelen nek, schouders en kaak?

Tijdens stress spannen veel mensen ongemerkt hun nek, schouders of kaak aan. De schouders trekken omhoog, de kaak blijft op elkaar geklemd of het hoofd wordt langdurig in dezelfde houding gehouden.

Dat gebeurt bijvoorbeeld tijdens geconcentreerd werken, autorijden, beeldschermwerk of piekeren.

Wanneer deze spierspanning lang aanhoudt, kan een zwaar of drukkend gevoel rond het achterhoofd, de slapen of het voorhoofd ontstaan.

Heb je vooral pijn die vanuit je nek en schouders lijkt op te trekken? Lees dan verder op de pagina hoofdpijn vanuit nek en schouders .

Waarom blijft hoofdpijn door stress soms terugkomen?

Hoofdpijn kan terugkomen wanneer de uitlokkende factoren nauwelijks veranderen. Je neemt misschien wel rust wanneer de pijn aanwezig is, maar bouwt op andere dagen opnieuw te weinig herstelmomenten in.

Ook een onregelmatig slaappatroon, langdurig schermwerk, weinig beweging, kaakspanning en mentale onrust kunnen steeds opnieuw meespelen.

Daardoor kan een patroon ontstaan waarbij spanning zich gedurende de dag langzaam opbouwt en de hoofdpijn steeds op vergelijkbare momenten terugkomt.

Wat kun je bijhouden in een hoofdpijndagboek?

Bij terugkerende hoofdpijn kan een eenvoudig hoofdpijndagboek helpen om mogelijke patronen te herkennen.

Noteer bijvoorbeeld:

• wanneer de hoofdpijn begint
• waar de pijn zit
• hoe de pijn voelt
• hoelang de pijn duurt
• hoeveel je hebt geslapen
• hoeveel je hebt gegeten en gedronken
• hoeveel beeldschermwerk je hebt gedaan
• of er stress of spanning aanwezig was
• welke medicijnen of pijnstillers je hebt gebruikt

Zo kan beter zichtbaar worden welke omstandigheden de hoofdpijn mogelijk uitlokken of versterken.

Wat is het verschil tussen spanningshoofdpijn en migraine?

Spanningshoofdpijn voelt meestal drukkend of knellend en bevindt zich vaak aan beide kanten van het hoofd. Gewone beweging maakt de pijn meestal niet duidelijk erger.

Migraine is vaker kloppend of bonzend en kan aan één kant van het hoofd aanwezig zijn. Een aanval kan samengaan met misselijkheid, overgeven en gevoeligheid voor licht of geluid.

Het verschil is niet altijd eenvoudig zelf te bepalen. Beide soorten hoofdpijn kunnen bovendien bij dezelfde persoon voorkomen.

Meer informatie vind je op de pagina migraine .

Wat kun je zelf doen bij hoofdpijn door stress?

Bij terugkerende hoofdpijn helpt het vaak om niet alleen tijdens de pijn iets te doen, maar ook naar het patroon gedurende de rest van de dag te kijken.

• Neem regelmatig een korte pauze. Kom tijdens beeldschermwerk geregeld overeind en kijk even in de verte.
• Controleer je kaak en schouders. Laat ze bewust los wanneer je merkt dat je ze aanspant.
• Drink voldoende. Zorg dat je verspreid over de dag genoeg vocht binnenkrijgt.
• Eet met regelmaat. Lang wachten met eten kan bij sommige mensen hoofdpijn uitlokken.
• Zorg voor een vast slaapritme. Probeer ongeveer op dezelfde tijden naar bed te gaan en op te staan.
• Kies rustige beweging. Wandelen en licht bewegen kunnen helpen om langdurig stilzitten te doorbreken.
• Plan herstel voordat de hoofdpijn ontstaat. Wacht niet steeds tot de spanning volledig is opgelopen.
• Let op het gebruik van pijnstillers. Regelmatig pijnstillers gebruiken kan zelf een patroon van terugkerende hoofdpijn in stand houden.

Kun je hoofdpijn door stress voorkomen?

Niet iedere vorm van hoofdpijn is te voorkomen. Je kunt de kans op spanningsgerelateerde hoofdpijn wel verkleinen door eerder te reageren op signalen van oplopende belasting.

Mogelijke vroege signalen zijn:

• je schouders steeds hoger optrekken
• je kaak of tanden op elkaar klemmen
• een zwaar of vermoeid gevoel in het hoofd
• moeite krijgen met concentreren
• steeds langer achter een beeldscherm blijven zitten
• pauzes, drinken of eten uitstellen
• meer gevoelig worden voor licht, geluid of drukte

Kleine pauzes verspreid over de dag zijn vaak effectiever dan pas rust nemen wanneer de hoofdpijn al volledig aanwezig is.