Stress, ontspanning & slapen
Lavendel – werking, thee en gebruik bij stress en slapen
Lavandula angustifolia
Lavendelbloemen worden traditioneel gebruikt bij lichte stress, spanning en moeite met slapen. De gedroogde bloemen kunnen als thee worden gebruikt en passen vooral wanneer ontspannen aan het einde van de dag moeilijk lukt.
Lavendel is vooral bekend om zijn sterke bloemige geur. Voor kruidengebruik gaat het om echte lavendel, Lavandula angustifolia.
De gedroogde bloemen worden traditioneel gebruikt bij lichte stress en spanning en om het slapen te ondersteunen.
Lavendel past vooral wanneer je moeilijk kunt ontspannen en de onrust aan het einde van de dag blijft hangen.
Lavendelbloemen, lavendelthee en etherische lavendelolie zijn niet hetzelfde. Ze verschillen in sterkte en gebruik. Deze fiche gaat vooral over de gedroogde lavendelbloemen.
Wat is de werking van lavendel?
Lavendelbloemen worden traditioneel gebruikt vanwege hun rustgevende werking.
Lavendel wordt traditioneel gebruikt bij lichte stress, spanning en moeite met slapen.
Lavendel is vooral geschikt bij milde klachten. Denk aan een drukke periode waarin je gespannen bent en ’s avonds moeilijk kunt afschakelen.
De bloemen bevatten geurige stoffen die samen de typische geur en eigenschappen van lavendel bepalen.
Waar is lavendel goed voor?
Lavendel wordt vooral gebruikt bij lichte stress, spanning en onrust.
Daarnaast wordt lavendel gebruikt wanneer spanning het moeilijk maakt om goed tot rust te komen voor het slapen.
Het is geen sterk slaapmiddel. Lavendel past eerder bij lichte onrust en bij mensen die moeite hebben om de dag los te laten.
Ernstige angstklachten of langdurige slapeloosheid horen niet bij deze vorm van eenvoudige zelfzorg.
Lavendel als thee
Gedroogde lavendelbloemen kunnen gewoon als warme kruideninfusie worden gebruikt.
Gebruik voor één kop ongeveer 1 afgestreken theelepel gedroogde lavendelbloemen op 200 ml heet water. Laat de thee 5 tot 8 minuten afgedekt trekken en zeef de bloemen daarna uit.
Overgiet de bloemen met heet water en laat de thee afgedekt trekken.
Lavendel heeft een sterke bloemige smaak. In een kruidenmix is vaak maar een kleine hoeveelheid nodig. Te veel lavendel kan de thee snel overheersen.
Lavendel bij stress en spanning
Lavendel wordt traditioneel gebruikt bij lichte stress en spanning.
Het past bijvoorbeeld bij een drukke periode waarin ontspannen moeilijker gaat en je merkt dat je ook na afloop van de dag nog onrustig bent.
Lavendel is vooral een zacht rustgevend kruid. Bij ernstige angst, paniek of langdurige stress is alleen lavendel niet voldoende.
Lavendel bij moeite met slapen
Lavendel wordt ook traditioneel gebruikt om het slapen te ondersteunen.
Het past vooral wanneer je door spanning moeilijk kunt ontspannen voordat je naar bed gaat.
Een kop lavendelthee kan deel uitmaken van een rustig avondmoment. Lavendel wordt daarbij ook vaak gecombineerd met bijvoorbeeld citroenmelisse, kamille of passiebloem.
Blijven slaapproblemen langere tijd bestaan, dan is het belangrijk om ook naar de oorzaak te kijken.
Lavendel combineren met andere kruiden
Lavendel wordt vaak gecombineerd met andere kruiden voor rust en ontspanning.
Citroenmelisse past bijvoorbeeld goed bij spanning en een druk hoofd.
Passiebloem wordt vaak gekozen wanneer onrust sterker aanwezig is en ook het slapen beïnvloedt.
Kamille kan een goede combinatie zijn wanneer spanning ook in de buik voelbaar is.
Omdat lavendel sterk smaakt, is het meestal niet nodig om er veel van in een kruidenmengsel te doen.
Lavendelbloemen en lavendelolie zijn niet hetzelfde
Bij lavendel is het belangrijk om onderscheid te maken tussen de bloemen en de etherische olie.
Lavendelbloemen
De gedroogde bloemen kunnen als thee worden gebruikt.
Etherische lavendelolie
Deze olie wordt door stoomdestillatie uit de bloeiende plant gewonnen en is sterk geconcentreerd.
Etherische olie gebruik je daarom niet op dezelfde manier of in dezelfde hoeveelheid als gedroogde lavendel.
Er bestaan ook speciale lavendelolieproducten voor inwendig gebruik. Dat zijn bereide producten met een vaste samenstelling en ze zijn niet hetzelfde als een gewoon flesje etherische olie.
Welke stoffen zitten in lavendel?
Lavendelbloemen bevatten vooral etherische olie en daarnaast verschillende andere plantenstoffen.
Twee bekende stoffen in de etherische olie zijn linalool en linalylacetaat.
Deze stoffen dragen bij aan de typische geur van lavendel en worden ook onderzocht vanwege hun rustgevende eigenschappen.
Voor dagelijks kruidengebruik hoef je deze namen niet te onthouden. Belangrijker is dat je echte lavendel, Lavandula angustifolia, gebruikt.
Wat gebruik je van de lavendelplant?
Voor lavendelthee worden de gedroogde bloemen van Lavandula angustifolia gebruikt.
De bloemen kunnen los worden gebruikt of worden toegevoegd aan een kruidenmengsel.
Voor etherische lavendelolie worden de bloeiende delen van de plant gebruikt.
Kijk bij het kopen van lavendel altijd naar de Latijnse naam. Niet iedere plant die als lavendel wordt verkocht is dezelfde soort.
Herkenning, standplaats, teelt en oogst
Herkenning: echte lavendel is een kleine houtige struik met smalle grijsgroene bladeren.
De paarse bloemen staan in aren op lange stelen en hebben een sterke, herkenbare geur.
Herkomst: echte lavendel komt oorspronkelijk uit het Middellandse Zeegebied.
Kruidentuin: lavendel houdt van veel zon en droge, goed doorlatende grond. De plant staat liever iets te droog dan voortdurend nat.
Oogst: de bloemaren kunnen worden geoogst wanneer een deel van de bloemen geopend is.
Drogen: droog de bloemen luchtig en buiten direct zonlicht. Bewaar ze daarna droog en donker.
Wildpluk: lavendel is in Nederland vooral een tuinplant. Voor kruidengebruik is zelf kweken of gedroogde lavendel kopen het meest logisch.
Is kuiflavendel hetzelfde als echte lavendel?
Nee. De echte lavendel uit deze kruidenfiche is Lavandula angustifolia.
Kuiflavendel is meestal Lavandula stoechas. Je herkent deze soort aan de opvallende paarse schutbladen boven op de bloemaar.
Het zijn verschillende soorten met een andere samenstelling.
Gebruik een sierlavendel daarom niet automatisch om thee van te maken. Controleer altijd de Latijnse naam.
Veiligheid en aandachtspunten
- Niet gebruiken bij een bekende allergie voor lavendel.
- Medicinaal gebruik bij kinderen jonger dan 12 jaar wordt niet aanbevolen omdat er te weinig gegevens zijn.
- Gebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding wordt niet aanbevolen omdat er te weinig veiligheidsgegevens zijn.
- Gebruik gewone etherische lavendelolie niet zomaar inwendig.
- Gebruik geconcentreerde lavendelolie anders dan gedroogde lavendelbloemen en volg altijd de aanwijzingen van het product.
Gebruik je slaapmiddelen of andere sterk rustgevende medicijnen, dan is overleg bij regelmatig medicinaal gebruik verstandig.
Veelgestelde vragen over lavendel
Waar is lavendel goed voor?
Lavendel wordt traditioneel gebruikt bij lichte stress en spanning en om het slapen te ondersteunen.
Wat is de werking van lavendel?
Lavendel heeft vooral een rustgevende werking en past wanneer ontspannen moeilijk lukt.
Wat is de geneeskracht van lavendel?
De belangrijkste traditionele toepassingen van lavendelbloemen liggen bij lichte stress, vermoeidheid door spanning en ondersteuning van de slaap.
Kun je lavendel als thee drinken?
Ja. De gedroogde bloemen van echte lavendel, Lavandula angustifolia, kunnen als kruidenthee worden gebruikt.
Hoe maak je lavendelthee?
Gebruik ongeveer 1 afgestreken theelepel gedroogde lavendelbloemen op 200 ml heet water en laat de thee 5 tot 8 minuten afgedekt trekken.
Helpt lavendel bij slapen?
Lavendel wordt traditioneel gebruikt om de slaap te ondersteunen, vooral wanneer spanning het moeilijk maakt om tot rust te komen.
Is lavendel rustgevend?
Ja. Dat is een van de belangrijkste traditionele toepassingen van echte lavendel.
Waarom smaakt lavendelthee soms naar zeep?
Lavendel heeft een sterke bloemige smaak. Wanneer je veel gebruikt, kan die smaak snel overheersen.
Is lavendelolie hetzelfde als lavendelthee?
Nee. Etherische lavendelolie is sterk geconcentreerd. Lavendelthee wordt gemaakt van de gedroogde bloemen en is veel milder.
Is kuiflavendel geschikt voor thee?
Kuiflavendel is een andere soort. Gebruik voor deze toepassing echte lavendel, Lavandula angustifolia.
Bronnen
- Verhelst – Groot Handboek der Geneeskrachtige Planten
- ESCOP – Lavandulae flos/aetheroleum, Lavender Flower/Oil
- ESCOP – overzicht kruidenmonografieën
- ESCOP – kruiden en geneesmiddelinteracties
- EMA – Lavandulae flos
- EMA – Lavandulae aetheroleum
Meer lezen over de toepassingen van lavendel
Dit kruid bestellen?
Veel kruiden uit de kennisbank zijn ook gedroogd verkrijgbaar in de webshop. Bekijk het aanbod met losse kruiden.
Bekijk de losse kruiden →