Pijn & ontsteking
Wilgenbast: klassiek kruid bij lichte pijn
Salix spp.
Wilgenbast bevat natuurlijke salicylaten en wordt traditioneel gebruikt bij lichte pijn, zoals gewrichtspijn en hoofdpijn. Het kruid heeft duidelijke contra-indicaties en is niet geschikt voor kinderen en jongeren.
Waar is wilgenbast goed voor?
Wilgenbast wordt traditioneel gebruikt bij lichte gewrichtspijn, hoofdpijn en pijn bij een verkoudheid. Voor bepaalde extracten is ook onderzoek gedaan bij lage rugpijn.
Wilgenbast bevat salicine en andere salicylaatverbindingen.
Daarom wordt wilgenbast vaak ‘natuurlijke aspirine’ genoemd, maar dat is eigenlijk te kort door de bocht. Wilgenbast bevat geen aspirine en werkt niet precies hetzelfde als acetylsalicylzuur.
De smaak van de bast is bitter en samentrekkend.
Wat is de werking van wilgenbast?
Salicine wordt in het lichaam omgezet in stoffen die verwant zijn aan salicylzuur. Dit speelt een belangrijke rol in de pijnstillende en ontstekingsremmende eigenschappen van wilgenbast.
De hoeveelheid salicylaten kan per wilgensoort en product verschillen. Daardoor is losse bast minder precies te doseren dan een product met een vaste hoeveelheid salicylaten.
Wilgenbast is vooral bedoeld voor kortdurend gebruik bij lichte klachten.
Wilgenbast combineren met andere kruiden
Bij lichte gewrichtsklachten wordt wilgenbast soms gecombineerd met andere kruiden voor spieren en gewrichten.
Combineer het niet zomaar met andere salicylaathoudende kruiden of met pijnstillers en bloedverdunners. Juist bij wilgenbast is het belangrijk om eerst naar medicijngebruik te kijken.
Voor welke klachten wordt wilgenbast gebruikt?
- lichte gewrichtspijn;
- traditioneel bij hoofdpijn;
- pijn en koortsig gevoel tijdens een verkoudheid;
- bepaalde extracten zijn onderzocht bij lage rugpijn.
Bij hevige, onverklaarde of langdurige pijn hoort eerst naar de oorzaak te worden gekeken.
Eigenschappen van wilgenbast
Salicylaathoudend
Wilgenbast bevat onder andere salicine.
Bij lichte pijn
Wordt traditioneel gebruikt bij onder andere gewrichtspijn en hoofdpijn.
Ontstekingsremmend
De salicylaten spelen een rol in de ontstekingsremmende eigenschappen.
Bitter en samentrekkend
Wilgenbast heeft een duidelijke bittere en wat wrange smaak.
Hoe gebruik je wilgenbast?
Gebruik voor één bereiding ongeveer 1 tot 2 theelepels fijngesneden wilgenbast op 250 ml water.
Breng aan de kook en laat ongeveer 10 minuten zacht koken. Laat daarna nog enkele minuten staan en zeef.
Omdat het gehalte aan salicylaten per product kan verschillen, is losse wilgenbast minder precies te doseren dan een product met een bekende vaste sterkte.
Gebruik wilgenbast alleen kortdurend en niet wekenlang op eigen initiatief.
Wat gebruik je van de wilg?
Voor medicinaal gebruik wordt de bast van bepaalde wilgensoorten gebruikt.
De officiële Europese monografie omvat verschillende Salix-soorten. Het gaat dus niet uitsluitend om de witte wilg.
De bast wordt meestal afkomstig van jonge takken en vervolgens gedroogd en fijngesneden.
Een stukje geschiedenis
Wilgenbast heeft een lange geschiedenis als kruid bij pijn en koorts.
In de negentiende eeuw werd salicine uit wilgen en andere planten nader onderzocht. Dat onderzoek speelde uiteindelijk een rol bij de ontwikkeling van moderne salicylaatgeneesmiddelen.
Daar komt de vergelijking met aspirine vandaan. Toch blijft wilgenbast een plantaardige grondstof met meerdere stoffen en is het niet hetzelfde als een aspirinetablet.
Herkenning, standplaats, teelt en oogst
Herkenning: wilgen zijn bomen of struiken. Veel soorten hebben langwerpige bladeren en soepele twijgen, maar de verschillende wilgensoorten kunnen lastig uit elkaar te houden zijn.
Standplaats: veel wilgen groeien graag op vochtige grond, bijvoorbeeld langs sloten, rivieren en oevers.
Kruidentuin: wilgen hebben meestal behoorlijk wat ruimte nodig. Ze passen eerder in een grotere tuin of aan de rand van een terrein dan in een gewone kruidenborder.
Oogst: voor kruidengebruik wordt bast van geschikte jonge takken verzameld en goed gedroogd.
Wildpluk: verwijder nooit rondom de hele stam de bast; daarmee kun je de boom ernstig beschadigen. Voor medicinaal gebruik is gedroogde wilgenbast uit een betrouwbare bron meestal verstandiger.
Veiligheid en aandachtspunten
- Niet gebruiken bij kinderen en jongeren onder 18 jaar.
- Niet gebruiken bij overgevoeligheid voor aspirine, salicylaten of bepaalde ontstekingsremmende pijnstillers.
- Niet gebruiken wanneer aspirine of vergelijkbare pijnstillers eerder astma of een allergische reactie hebben veroorzaakt.
- Niet gebruiken bij een actieve maagzweer, ernstige stollingsstoornis of ernstige lever- of nierproblemen.
- Wilgenbast kan de werking van bloedverdunners versterken.
- Niet gebruiken in het derde trimester van de zwangerschap. Ook eerder in de zwangerschap en tijdens borstvoeding wordt medicinaal gebruik niet aanbevolen.
- Stop bij benauwdheid, huiduitslag, maagpijn of andere allergische klachten.
Veelgestelde vragen over wilgenbast
Is wilgenbast hetzelfde als aspirine?
Nee. Wilgenbast bevat salicylaten, maar geen acetylsalicylzuur. De werking en dosering zijn dus niet hetzelfde.
Kan ik wilgenbast gebruiken als ik allergisch ben voor aspirine?
Nee. Bij overgevoeligheid voor aspirine of salicylaten moet wilgenbast worden vermeden.
Kan wilgenbast bij kinderen?
Nee. Medicinaal gebruik wordt niet aanbevolen bij kinderen en jongeren onder 18 jaar.
Kan wilgenbast samen met bloedverdunners?
Niet zomaar. Wilgenbast kan de bloedstolling beïnvloeden en de werking van bloedverdunners versterken.
Bronnen
- EMA – Europese kruidenmonografie over Salicis cortex
- Verhelst – Groot Handboek der Geneeskrachtige Planten