Menstruatie en cyclus
PMS-symptomen: herkennen en verminderen
Ben je in de dagen vóór je menstruatie telkens prikkelbaar, somber, moe of lichamelijk ongemakkelijk? Als deze klachten na het begin van de menstruatie weer afnemen, kan er sprake zijn van PMS.
Hier lees je hoe je het patroon herkent, wat je zelf kunt doen en wat er bekend is over kruiden zoals monnikspeper.

Hoe herken je PMS-symptomen?
Bij PMS keren lichamelijke en psychische klachten iedere maand terug in de periode vóór de menstruatie. De klachten nemen meestal af zodra de menstruatie begint.
Niet één afzonderlijke klacht bepaalt of je PMS hebt. Vooral het terugkerende patroon is belangrijk. Houd daarom minstens twee cycli bij wanneer de klachten beginnen en weer verdwijnen.
Heb je de hele maand klachten, dan kan er iets anders spelen. Ernstige somberheid, angst of gedachten aan zelfbeschadiging vragen altijd om snelle hulp.
Herken jij dit?
PMS-symptomen in het kort
- PMS-klachten ontstaan in de periode vóór de menstruatie.
- De klachten nemen na het begin van de menstruatie weer af.
- Zowel lichamelijke als psychische klachten kunnen voorkomen.
- Een klachtendagboek helpt om het patroon te herkennen.
- Bij ernstige psychische klachten is medische hulp belangrijk.
Welke klachten kunnen bij PMS voorkomen?
Lichamelijke klachten zijn bijvoorbeeld gespannen borsten, een opgeblazen gevoel, hoofdpijn, vocht vasthouden, vermoeidheid en veranderingen in eetlust of slaap.
Psychische klachten kunnen bestaan uit prikkelbaarheid, stemmingswisselingen, somberheid, onrust of moeite met concentreren.
Waarom is een klachtendagboek belangrijk?
PMS wordt vooral herkend aan de timing. Noteer dagelijks welke klachten je hebt, hoe ernstig ze zijn en wanneer de menstruatie begint.
Na twee of drie cycli wordt meestal duidelijker of de klachten steeds in dezelfde fase ontstaan en daarna afnemen.
Wat kun je zelf doen bij PMS?
Zorg voor regelmatige slaap, beweging en maaltijden. Kijk ook of alcohol, cafeïne, stress of slaaptekort jouw klachten versterken.
Plan in de dagen waarop je meestal klachten krijgt zo mogelijk wat meer rust. Bespreek hinderlijke klachten met de huisarts; er zijn ook behandelingen die beter onderzocht zijn dan kruiden.
Wat is bekend over kruiden bij PMS?
Monnikspeper is het bekendste kruid bij PMS. Voor bepaalde bereidingen bestaat enige klinische onderbouwing. Dat betekent niet dat iedere thee, tinctuur of capsule automatisch dezelfde werking heeft.
Monnikspeper beïnvloedt hormonale processen en is daarom niet voor iedereen geschikt. Wees extra voorzichtig bij hormonale anticonceptie, hormoontherapie, een kinderwens, zwangerschap, borstvoeding of hormoongevoelige aandoeningen.
Welke PMS-symptomen komen vaak voor?
Veelgenoemde klachten zijn prikkelbaarheid, stemmingswisselingen, somberheid, vermoeidheid, hoofdpijn, gespannen borsten, een opgeblazen gevoel en vocht vasthouden.
Hoe weet ik of mijn klachten echt PMS zijn?
Het belangrijkste kenmerk is dat de klachten steeds vóór de menstruatie ontstaan en na het begin ervan duidelijk afnemen. Houd dit minstens twee cycli dagelijks bij.
Helpt monnikspeper bij PMS?
Voor sommige gestandaardiseerde monnikspeperpreparaten is enig onderzoek beschikbaar. De uitkomsten gelden niet automatisch voor alle producten. Laat je bij medicatie of hormonale aandoeningen adviseren.
Wat is het verschil tussen PMS en PMDD?
Bij PMDD staan ernstige psychische klachten op de voorgrond en hebben deze veel invloed op het dagelijks leven. Laat zulke klachten door een arts beoordelen.
Wanneer moet ik hulp zoeken?
Maak een afspraak als de klachten je werk, relaties of dagelijks functioneren sterk beïnvloeden. Zoek direct hulp bij ernstige somberheid, gedachten aan zelfbeschadiging of een gevoel dat je niet veilig bent.
Veiligheid bij kruiden
Controleer altijd de veiligheidsinformatie van het afzonderlijke kruid. Extra zorgvuldigheid is nodig bij medicatie, hormonale anticonceptie, een kinderwens, zwangerschap en hormoongevoelige aandoeningen.
Bronnen
- Verhelst J. – Groot Handboek der Geneeskrachtige Planten
- Thuisarts – Premenstrueel syndroom
- EMA – Agni casti fructus
Meer lezen over menstruatie en cyclus
Bekijk de ankerpagina voor het overzicht van menstruatiepijn, PMS-symptomen en een onregelmatige cyclus.
Naar menstruatieklachten en cyclus →