Wordt vaak gebruikt bij
Kurkuma (Curcuma longa)
Kurkuma is een felgeel kruid dat al heel lang wordt gebruikt in zowel de keuken als de kruidengeneeskunde. Binnen de fytotherapie wordt het vooral genoemd bij een trage of gevoelige spijsvertering en ter ondersteuning van lever en gal.
Daarnaast wordt kurkuma ook vaak ingezet in bredere trajecten waarin ontstekingsprocessen, stijfheid of langdurige belasting een rol spelen. Het is meestal geen kruid voor snel effect, maar eerder voor een geleidelijke, rustige inzet.
Wil je weten of kurkuma bij jou past?
Kurkuma wordt ingezet bij spijsvertering, lever en gewrichten — maar of het bij jouw situatie past hangt af van meer dan alleen de klacht. Bij persoonlijk advies kijk ik daar samen met je naar.
Voor welke klachten wordt kurkuma ingezet?
Dit kruid wordt vooral gebruikt bij een trage spijsvertering, een zwaar gevoel na het eten, een opgeblazen buik en een moeizame vetvertering. Het past vooral wanneer lever, gal en vertering wat ondersteuning kunnen gebruiken.
Daarnaast wordt kurkuma ook vaak genoemd bij gewrichtsklachten en bij situaties waarin ontstekingsprocessen een rol spelen. In de praktijk wordt het dan meestal langer gebruikt en niet alleen voor een paar dagen.
Belangrijke inhoudsstoffen zijn onder andere curcuminoïden, waaronder curcumine, en bestanddelen uit de etherische olie.
Eigenschappen van kurkuma
Ondersteunend voor de spijsvertering
Wordt traditioneel gebruikt bij een vol gevoel, trage vertering en winderigheid.
Voor lever en gal
Wordt vaak genoemd wanneer vetvertering en galfunctie extra ondersteuning kunnen gebruiken.
Bij langdurige belasting
Wordt ook ingezet in trajecten rond gewrichten en laaggradige ontstekingsprocessen.
Geleidelijke inzet
Meestal geen kruid voor direct effect, maar eerder voor wat langere toepassing.
Wat gebruik je van de plant?
Voor medicinale toepassingen wordt de wortelstok gebruikt, ook wel rhizoom genoemd.
Die wordt geoogst, gekookt, gedroogd en daarna vaak vermalen tot poeder of verwerkt in extracten en tincturen. De bekende gele kleur komt vooral door de curcuminoïden.
Herkenning, standplaats, teelt en oogst
Herkenning: een tropische plant met grote groene bladeren en een ondergrondse wortelstok met een opvallend oranje-gele kleur.
Oorsprong: komt oorspronkelijk uit Zuid-Azië en is niet inheems in Nederland.
Kruidentuin: houdt van warmte, vocht en vruchtbare grond. In Nederland alleen haalbaar op een warme, beschutte plek of in een kas.
Oogst: de wortelstok wordt geoogst, daarna gekookt, gedroogd en verder verwerkt.
Wildpluk: niet van toepassing in Nederland.
Veiligheid en aandachtspunten
- Niet gebruiken bij galwegobstructie.
- Bij galstenen of galwegproblemen is voorzichtigheid nodig.
- Voorzichtig bij gebruik van antistollingsmedicatie.
- Bij aanhoudende buikpijn, geelzucht of onverklaarde klachten is medische beoordeling belangrijk.
- Gebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding wordt zonder goede reden meestal niet aangeraden.
Bronnen
- Verhelst – Groot Handboek der Geneeskrachtige Planten
- EMA – Herbal Monograph: Curcuma longa L., rhizoma
- ESCOP Monographs – Curcumae longae rhizoma
Meer lezen over klachten waarbij kurkuma vaak wordt ingezet