Opgeblazen gevoel, winderigheid & kramp
Venkelthee – werking, opgeblazen gevoel en veilig gebruik
Foeniculum vulgare
Venkelthee wordt gemaakt van de gedroogde vruchten van venkel, vaak venkelzaad genoemd. Het is een klassiek kruid bij een opgeblazen gevoel, winderigheid en lichte krampen in maag en darmen.
Venkelthee wordt gemaakt van de gedroogde vruchten van Foeniculum vulgare. In het dagelijks taalgebruik noemen we die meestal venkelzaad.
De aromatische vruchtjes worden vooral gebruikt bij een opgeblazen gevoel, winderigheid en lichte krampen van maag en darmen.
Venkel kent daarnaast traditioneel gebruik bij menstruatiekrampen en bij hoest met slijm tijdens een verkoudheid.
Wat is de werking van venkel?
Venkel heeft vooral een krampwerend en windverdrijvend karakter in het maag-darmgebied.
Het kruid past wanneer de buik vol, gespannen of opgeblazen aanvoelt en gasvorming een duidelijke rol speelt.
De typische zoete anijsachtige geur komt vooral door de etherische olie, met anethol als belangrijke geurstof.
Waar is venkelthee goed voor?
Venkel wordt traditioneel gebruikt bij:
- een opgeblazen gevoel en winderigheid;
- lichte krampen van maag en darmen;
- lichte menstruatiekrampen;
- hoest met slijm bij een verkoudheid.
Voor de meeste mensen is venkel vooral bekend als zacht spijsverteringskruid.
Hoe maak je venkelthee?
Kneus de gedroogde venkelvruchten vlak voor gebruik licht. Daardoor komen de aromatische stoffen makkelijker vrij.
Gebruik voor één kop ongeveer 1 volle theelepel licht gekneusd venkelzaad op 200 ml heet water. Laat 8 tot 10 minuten afgedekt trekken en zeef de vruchtjes daarna uit.
Overgiet ze met heet water en laat de thee afgedekt trekken. Zeef daarna de vruchtjes eruit.
Venkelthee heeft een warme, zoete, anijsachtige smaak en wordt vaak na een maaltijd gedronken. Medicinaal gebruik is bedoeld voor een beperkte periode, niet als onbeperkte dagelijkse drank.
Voedingswaarde en gebruik in de keuken
Venkelzaad bevat vezels, vetten en mineralen, maar in de gebruikelijke hoeveelheid van een halve tot één theelepel is de voedingsbijdrage klein. Het zaad is vooral waardevol als aromatische smaakmaker.
Kneus de zaadjes vlak voor gebruik. Daardoor komen geur en smaak beter vrij. Venkelzaad past bij wortelgroenten, peulvruchten, kool, brood en thee.
Eenvoudig recept
Geroosterde kikkererwten met venkelzaad
Waarom dit recept? Kikkererwten leveren vezels en plantaardige eiwitten. Venkelzaad geeft smaak en wordt traditioneel gebruikt bij winderigheid en een opgeblazen gevoel, al is een keukenhoeveelheid geen geneeskrachtige dosis.
Ingrediënten:
- 1 blik kikkererwten, afgespoeld en uitgelekt
- 1 theelepel licht gekneusd venkelzaad
- 1 eetlepel olijfolie
- een halve theelepel paprikapoeder
- een snuf peper en zout
Bereiding: meng alles en rooster 25 tot 30 minuten op 200 °C. Schep halverwege om. Eet warm als bijgerecht of laat afkoelen voor door een salade.
Venkel bij een opgeblazen gevoel en winderigheid
Dit is de bekendste toepassing van venkel.
De vruchtjes passen vooral wanneer de buik door gasvorming gespannen of krampachtig aanvoelt.
Bij hevige buikpijn, bloed in de ontlasting, aanhoudend braken of klachten die steeds terugkomen is verdere beoordeling nodig.
Venkel bij menstruatiekrampen
Venkelvrucht kent ook traditioneel gebruik bij lichte krampen rond de menstruatie.
Het gaat om milde krampachtige klachten. Hevige menstruatiepijn, plotseling veranderde klachten of ongewoon bloedverlies vragen om verdere beoordeling.
Venkel bij hoest en verkoudheid
Venkel wordt daarnaast traditioneel gebruikt als slijmoplossend kruid bij hoest die samenhangt met een verkoudheid.
Bij benauwdheid, hoge koorts, bloed ophoesten of een hoest die blijft aanhouden is medische beoordeling nodig.
Gebruik je de knol of het zaad?
Voor venkelthee gebruik je niet de groentevenkel uit de supermarkt, maar de gedroogde vruchten.
Die vruchtjes worden in de volksmond venkelzaad genoemd. Botanisch gezien zijn het kleine droge vruchten.
Zoete venkel en bittere venkel worden beide als medicinale grondstof gebruikt, met een iets verschillende samenstelling van de etherische olie.
Welke stoffen zitten in venkel?
Venkelvruchten bevatten etherische olie met onder andere trans-anethol en, afhankelijk van de variëteit, fenchon en kleine hoeveelheden estragol.
De hele vrucht bevat daarnaast andere plantenstoffen. De etherische olie zelf is veel geconcentreerder dan een kop venkelthee en vraagt daarom een andere veiligheidsbeoordeling.
Herkenning, herkomst en oogst
Herkenning: venkel is een hoge schermbloemige met zeer fijn verdeelde draadvormige bladeren en gele bloemschermen.
Geur: vrijwel de hele plant heeft een duidelijke anijsachtige geur.
Oogst: de vruchten worden geoogst wanneer ze rijp zijn en daarna goed gedroogd.
Veiligheid en aandachtspunten
- Niet gebruiken bij een bekende allergie voor venkel of andere schermbloemigen.
- Gebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding wordt voor medicinaal gebruik niet aanbevolen.
- Voor jonge kinderen gelden leeftijds- en productafhankelijke grenzen; gebruik bij kinderen alleen volgens een geschikt productadvies.
- Gebruik medicinaal niet langer dan ongeveer 1 tot 2 weken zonder verdere beoordeling.
- Etherische venkelolie is veel geconcentreerder dan venkelthee en is niet onderling uitwisselbaar.
Allergische reacties van huid of luchtwegen kunnen voorkomen.
Veelgestelde vragen over venkelthee
Waar is venkelthee goed voor?
Vooral bij een opgeblazen gevoel, winderigheid en lichte krampen in maag en darmen.
Maak je venkelthee van de knol?
Nee. Voor kruidenthee worden de gedroogde vruchtjes gebruikt, die meestal venkelzaad worden genoemd.
Helpt venkel bij menstruatiekrampen?
Venkel kent traditioneel gebruik bij lichte menstruatiekrampen.
Kan venkel ook bij hoest worden gebruikt?
Ja. Venkelvrucht kent traditioneel gebruik als slijmoplossend kruid bij hoest tijdens een verkoudheid.
Mag je iedere dag venkelthee drinken?
Een incidentele kop is iets anders dan medicinaal dagelijks gebruik. Voor medicinaal gebruik wordt een beperkte gebruiksduur aangehouden.
Bronnen
- EMA – Foeniculi dulcis fructus
- EMA – Foeniculi amari fructus
- ESCOP – Foeniculi fructus
- Verhelst – Groot Handboek der Geneeskrachtige Planten
Verder lezen